سيدى على كاتبى ( مترجم : محمود تفضلى و على گنجه لى )
29
مرآت الممالك ( سفرنامه اى به خليج فارس ، هند ، ما وراء النهر وايران ) ( فارسى )
عاقبت از راه مشهد خراسان و عراقين يعنى قزوين و همدان به سلامتى به محروسهء بغداد رسيديم . پس از آن چند تن از ياران با صفا و اخوان باوفا كه در اثناى اين راه همراه بودند خواستار شدند اين سرگذشت كه خود از جملهء داستانهاى « فرج بعد از شدت » « 1 » است نوشته شود . راهى بسيار دراز پيموديم . از كوهها و دشتها گذشتيم كه اگر گفته شود از سفر مكه و جده فزونتر است اغراق نگفتهايم . آنچه گفتهايم جمله بيان واقع است . اگر درياى هند مركب شود و جنگل ولايت سند خامه گردد و هزار دبير و منشى گرد آيند نخواهند توانست هزار يك از رنج و شدائدى را كه در اين سفر پرخطر كشيديم به قلم آورند و اگر صد حسابدار جمع آيند نمىتوانند عشرى از اعشار محنتى كه در راه خشكى ديديم تحرير و تقرير كنند . بارى ، شهرهائيكه ديديم ، عجايب و غرائبى كه مشاهده كرديم ، مزارات شريفه كه به زيارتشان رفتيم و آنچه محنت و مشقّت كشيديم اينك به خواهش دوستان به شكل كتابى درآوردهام تا خوانندگان و شنوندگان از قصهء پر غصه ما باخبر شوند و بر احوال ما دلسوزى كنند . چون دوستان و ياران ايام محنت اصرار داشتند كه به مقتضاى « الابرام يحصل المرام » من هم به خواهش ايشان نوشتن اين چند صفحه
--> ( 1 ) - فرج بعد از شدت نام يك سلسله كتاب است كه داستانهاى آن پس از سختىها با خوشى پايان مىيابد . اين كتابها در اصل عربى بودهاند كه بعد به تركى و فارسى هم ترجمه شدهاند .